Bikote harremanak eta burokrazia I

Gaur egun, egungo ordenamendu juridikoa errealitate sozial berrira egokitzeko premia larria dago. Izan ere, legelari eta soziologo ospetsu askok diote bikote-harremanak hain azkar aldatzen ari direla, ezen legeek ez baitituzte lortzen. Zer jasotzen dute gure legeek? Genero bereko edo desberdineko bi pertsonaren arteko afektibitate- eta/edo sexu-harreman monogamoaren esparruan, egungo araudiak bi lege-figura baino ez ditu jasotzen: ezkontza-batasuna eta egitatezkoa.

Jarraian 4 ataletan azalduko dizuegu Euskal Herrian bikote harreman eredu ezberdinek dituzten ondorio juridikoak.

Izatezko bikotea

Ezkontzaz eta izatezko bikoteez ari garenean, pertsona askok baztertu egiten dituzte aukera horiek, haiekin gustura ez daudelako. Hala ere, gogorarazi behar dugu Espainian aukera horiek baino ez daudela lege- eta administrazio-ondorioetarako eta bikote-harremana aitortzeari dagokionez. Administrazioak baliozkotzat jotzen ditu soilik Espainian izatezko bikote gisa egindako ezkontzak eta inskripzioak, edo, atzerriko bikoteen kasuan, jatorrizko herrialdean aitortuta badaude.

Kontuan izan behar da denbora luzez familia zela legeak babesten zuen bakarra, ezkontzan oinarritutako errealitate bereizezin eta heterosexual gisa. Hala ere, duela urte gutxi sortu eta normalizatu dira bizikidetza-formula berri batzuk, non afektibitatea eta sexualitatea edozein lege-eragozpenen gainetik jartzen diren. Eta horietako bat izatezko bikoteak dira, orain askatasun-esparru juridikoa duen erakundea.

Izatezko bikoteen gisako elkarketak ezkontzaren oso bestelako erakundea dira, aurrerago jorratuko ditugun alderdi komun batzuk partekatzen dituzten arren. Ezkontzaz kanpoko batasun hori, Europako administrazio-esparru batzuetan “ezkondu gabeko bikoteak” edo “more uxorio elkarbizitza” izenez ere ezagutzen dena, bi pertsonaren arteko koexistentzia egonkor, monogamo eta aldi baterakoaren pean garatzen da. Izatezko bikote batek kontsolidatua eta publikoa izan behar du.

Zein da izatezko bikote baten azken helburua? Helburua antzeko bi pertsonen arteko komunitate partekatua sortzea da, elkarrekin etxe bat sortzeko. Ezkontzak ez bezala, batasun horiek ez dira estatu mailan arautzen. Gaur egun, autonomia-erkidegoek dituzte izatezko bikoteen araubidearekin lotutako arauak onartzeko eskumen legegileak.

Eskumenen eskualdatze horrek legegintza-indar handiagoa du Katalunian, Aragoin, Balear Uharteetan eta Euskal Autonomia Erkidegoan. Hauen arauetan, izatezko bikoteen arteko ekonomia- eta desegite-araubidea zehaztu ahal izateko kasuak ezartzen dira, betiere berdintasunaren eta errespetuaren oinarrizko printzipio konstituzionalak betetzen badira.

Beraz, izatezko bikotea eratu nahi duten pertsonentzat garrantzitsua da lurralde bakoitzaren berezitasunak ezagutzea, bizilekuaren arabera araubidea modu batera edo bestera aplikatuko baita. Desberdintasun zibil handiak daudela baiezta dezakegu? Erantzuna baiezkoa dela dirudi.

Izatezko bikote baten eskubideak eta araubide ekonomikoa

Irakurri artikulua osorik kaixomaitia.eus-en blogean.

 

Jostailu erotikoak: onurak eta nola has zaitezke erabiltzen?

Bikote harremanak eta burokrazia I

Utzi erantzuna

Zure e-posta helbidea ez da argitaratuko. Beharrezko eremuak * markatuta daude